InfoCash

Artikel

Marc Chagall, de grootste Joodse kunstenaar

Auteur: JoostB | geschreven op 16-10-2010

De chassidisch Joodse kunstschilder Marc Chagall (1887-1985), was van Franse nationaliteit maar geboren in het keizerrijk Rusland, tegenwoordig Wit-Rusland geheten. Het was een van de meest succesvolle kunstschilders van de twintigste eeuw, met schilderijen geïnspireerd op zijn geloof, het Jodendom.


Levensloop

Chagall heeft in zijn leven nogal wat gereisd door Europa. Van 1908 tot 1910 studeerde hij voor kunstschilder in Sint-Petersburg, waarna hij naar Parijs vertrok – in die tijd het culturele middelpunt van de wereld. De periode die hij in deze stad doorbracht, was zijn meest productieve qua mooie schilderijen. Aangestoken door de Russische Revolutie vertrok Chagall in 1917 naar Rusland, naar de regio Vitebsk. Hier werd hij commissaris van kunst, en bedacht plannen voor een kunstacademie en een museum. Dit mislukte echter, en in 1919 besloot hij om naar Moskou te gaan. Hier was hij art-director van een Joods staatstheater, wat inhoudt dat hij veel muurschilderingen voor de lobby maakte en voor de voorstellingen decors bedacht. 1922 was het jaar waarin het vele reizen begon voor Chagall. Eerst vestigde hij zich in Berlijn, maar vijf jaar later reisde hij verder naar Parijs, waar hij een tijd lang ging wonen. In 1931 maakte hij opnieuw een reis, naar Israel dit keer, en vier jaar later – in 1935 – bezocht hij Polen. In 1937 werd Chagall officieel door de overheid erkend als Fransman. Toen begon echter de Tweede Wereldoorlog, en nu was hij genoodzaakt uit Frankrijk te vluchten. Na weer heel wat afgereisd te hebben door Spanje en Portugal, bereikte hij in 1941 New York, waar hij gewoon voor zijn Joodse afkomst kon uitkomen. Na de oorlog keerde Chagall weer terug naar zijn geliefde Frankrijk, en hij ging in het plaatsje Saint-Paul-de-Vence wonen. Verschillende keren was Griekenland onderdeel van zijn verdere reizen, en in 1957 bezocht hij Israel, waar hij een aantal ramen voor de synagoge in Jeruzalem en muurschilderingen voor het parlement maakte. Tot zijn dood in 1985 leefde hij in Saint-Paul-de-Vence. Hij werd 97 jaar.

Stijl

Zoals al eerder beschreven staat, worden Chagall’s schilderwerken vaak verbonden aan het surrealisme, aangezien hij onrealistische schilderingen maakte. Dit wordt echter ten onrechte gezegd, want Chagall heeft een geheel eigen stijl, die men in verschillende stromingen kan plaatsen, zoals het Kubisme, Expressionisme en het Fauvisme.
Inspiratie haalde hij uit de Russische volkskunst en –leven. Ook gebruikte hij zijn jeugd en de rol van het Jodendom in zijn werken.
In Chagall’s ogen was het schilderen intuïtief, en dus niet iets waarover men eerst lange tijd over na diende te denken.
Chagall hoefde zich maar aan weinig schilderregels te houden en hij had veel ruimte, aangezien er door het strenge verbod van het Jodendom dat er geen mensen afgebeeld mochten worden nog geen Joodse schildertraditie bestond. Dit bracht echter ook problemen met zich mee, want echt Joodse thema’s voor het schilderen bestonden nog niet. Ook moest daarom het referentiekader nog ontstaan, dus regels of normen waarnaar men zich richt waren er nog niet.

Schilderijen

Een beroemd schilderij van Chagall is Exodus. In dit schilderij wordt het verhaal verteld van de uittocht van het volk Israel. Jezus wordt ook gekruisigd afgebeeld, en dit maakte nogal het een en ander los bij de Joden, aangezien Jezus niet afgebeeld mag worden. Een ander werk van Chagall dat beroemd is geworden is Au-dessus de Vitebsk, waarin zijn geboorteplaats Vitebsk aan bod komt. Hij schilderde het dorp zoals hij het zich voorstelde. In Ik en het dorp beeldde hij Vitebsk uit zoals hij het zich surrealistisch voorstelde, waarin dieren gelijk zijn aan mensen. De witte kruisiging is een schilderij waarin hij de jodenvervolgingen in Rusland en Duitsland heeft afgebeeld. Centraal hangt Jezus aan het kruis, eromheen is er veel leed en verdriet.